Begaafde basketballer Ger Kok heeft het in België goed naar de zin

Een artikeltje over Ger Kok uit januari 1965.

Nederlands meest begaafde basketball-speler Ger Kok (21), twee jaar geleden Europa’s beste jeugdspeler genoemd, heeft het ontzettend naar zijn zin in België.

Ger Kok scoort tegen Hongarije (1964)

Hij was negentien jaar toen hij zuidwaarts trok, en het heeft hem geen windeieren gelegd. Hij mocht studeren, een vorstelijke salaris ontvangen en in het eerste seizoen in de Belgische competitie kreeg hij van een der grote bladen een radiotoestel vanwege zijn bijzondere prestaties. Inmiddels heeft hij zijn studieboeken (wiskunde) weggelegd, en heeft een baan gezocht.

Hij verteld: “Het basketball in België is beter. Er is veel meer publiek. Bij de wedstrijd Antwerpse – Racing Mechelen om het kampioenschap van België waren er 8.000 toeschouwers. Daar komt nog bij, dat je hier een vedette bent. Basketball is in België na voetbal en wielrennen de derde sport, en de kranten schrijven geen korte stukjes zoals in Holland, neen er worden pagina’s volgeschreven, op de manier zoals in Holland voetbal behandeld wordt”.

Amors armen

We voegen er nog aan toe, dat Gerrit in de armen van één van Amors vrouwelijke discipelen is gevallen, dan kun je wel begrijpen dat hij er voorlopig niet aan denkt om naar Nederland terug te komen. Zelfs heeft Ger Kok een tijd de hoop gekoesterd, dat één van zijn beste Hollandse basketballvrienden, talent Jan Schappert hem in België gezelschap kwam houden.

De 21-jarige Schappert, geboren en getogen Amsterdammer, heeft zo vertelde hij, definitief de knoop doorgehakt, hij bezwijkt niet voor de ongetwijfeld aanlokkelijke voorwaarden die hem door Racing Brussel zijn gesteld.

Amateurisme

Voor de bond en voor clubbestuurders, bestaat er officieel alleen amateurisme in België. Komt men echter met insiders te spreken dan rollen bedragen van duizenden “frankskes” even gemakkelijk uit de mond als betrof het bedieningsgeld bij een kopje koffie. Het is nauwelijks een geheim te noemen, dat iedere topbasketballer betaald wordt, en fors!

Willie Steveniers, de grootste Belgische basketballer, beste speler van Europa genoemd, rijdt in een prachtige sportwagen, en geeft meer geld uit dan met een zeer goede baan gedaan kan worden. Deze Steveniers weigert zelfs in het nationale team uit te komen, als hij daarvoor niet betaald wordt. Maar dat ging het bondsbestuur toch net iets te ver, dus Willie speelt niet.

Voor het Nederlandse basketball is dit “semi-professionalisme” een gevaarlijke tendens, want als er hier een groot talent rondloopt, dan rinkelen de Belgen maar even met hun beursjes, en het Nederlandse topbasketball is weer een tijdje “invalide”. Tot nu toe heeft men alleen het oog laten vallen op Kok, maar het succes van deze speler inspireert wellicht om nog meer spelers aan te trekken.

Het meespelen van Ger Kok in het nationale team is zo langzamerhand een obsessie geworden. Voor de interland tegen België was helemaal niet bekend of hij mee zou spelen, tot vijftien minuten voor de wedstrijd, toen sprak de inmiddels gekomen Kok de voor de Belgen verlossende woorden: : “Ik speel niet”.

Gerard de Lange Dames stoppen massaal na 19 landstitels

In 1976 kwam er een einde aan de hegemonie van Blue Stars (ook Fiat Stars en Gerard de Lange). Deze club veroverde 19 landstitels in 25 seizoenen, alleen AMVJ en Landlust wisten zo nu en dan dit de doorbreken.  Hieronder het verhaal van deze unieke damesploeg.

Adieu, kampioenen!

Geheel volgens verwachting veroverde de damesploeg van Gerard de Lange verleden week het negentiende landskampioenschap, na al even voorspelbaar een week daarvoor de beker in bezit genomen te hebben. Aan het eenzijdige en daardoor saaie verloop van de toch al in de versukkeling geraakte hoogste competitie van het dames basketball is echter met het verstrijken van dit seizoen een einde gekomen.

Dat mag althans worden afgeleid uit het vertrek van de kern van de Amsterdamse ploeg met inbegrip van coach Gien Gootjes. Want liefst vijf speelsters, met allemaal een respectabel aantal interlands achter de naam, houden op met het winnen van bekers en landskampioenschappen om bijvoorbeeld wat meer tijd voor het gezin vrij te maken. Met het afscheid van routiniers als Jeanne Knoop, Hilda van Wijk, Janny van Ham, Els de Groot en Ria de Roos is Gerard de Lange, ongetwijfeld tot grote opluchting van de rest van de eredivisie, niet meer dan een gewone basketballploeg geworden, die zoals het er nu uitziet voorlopig een onbetekenende rol zal gaan spelen.

Aan een uniek stuk basketball geschiedenis is derhalve een einde gekomen of, zoals coach Gien Gootjes, die zichzelf de eerste en grootste fan noemt, het wat weemoedig uitdrukt: “Dat spel van ons zie je de eerstkomende jaren niet meer terug”.


De speelsters van het kampioensteam van Gerard de Lange. Staand v.l.n.r. J. Knoop, B. Hillegers, G. Gootjes, E. de Groot, H. Argoubie, G. Schouten. Zittend: R. Roos, H. van Wijk, L. van Rees, J. van Ham, J. Poen.

Dertigers

De motieven om er mee op te houden worden verwoord door Ria de Roos, één van de scheidende “dertigers”, die de tel wat betreft het aantal keren dat zij voor het Nederlandse team uitkwam, is kwijtgeraakt, hoewel dat er zo’n honderd moeten zijn geweest. “Ach, het wordt me allemaal wat te veel en dat geldt eigenlijk voor alle vijf. Het is opeens gekomen. We hadden geen zin meer om zoveel te trainen en de zin ging er een beetje af”, aldus Ria de Roos, die net als haar teamgenoten nog altijd minstens twee keer per week trainde en met een belangrijke wedstrijd op komst zelfs drie keer.

Maar die belangrijke wedstrijden waren het laatste seizoen spaarzaam, hoewel er dit jaar met name door Vastgoed BOB uit Oud-Beijerland en het Rotterdamse Transol wat aan de hegemonie van de Amsterdamsen werd geknaagd. Die aantasting bestond echter voornamelijk uit het feit, dat Gerard de Lange wedstrijden dit jaar met kleiner verschil dan voorheen winnend afsloot, want in de bij voorbaat besliste strijd om de titel werd slechts één keer verloren.

Ria de Roos onderschrijft de stelling van Gien Gootjes, dat er met het afscheid van het vijftal, dat met een schat aan ervaring heel wat jeugdige ploegen makkelijk van zich af hield, een einde is gekomen aan een tijdperk in het dames basketball: “De meisjes kunnen niet meer dezelfde trainingsarbeid opbrengen als wij destijds. Maar dat kan ik wel begrijpen. Er is tenslotte tegenwoordig veel meer te doen dan alleen basketball”, verklaart Ria de Roos, die louter voor de gezelligheid of in het tweede team van Gerard de Lange of bij een andere vereniging, maar wel met de andere vier speelsters blijft door basketballen,

Ook Gien Gootjes zegt het topbasketball vaarwel: “Ik ga de welpen van het district Amsterdam trainen”, aldus de coach die de succesvolle formatie twee jaar onder haar hoede had, maar toch wat teleurgesteld is over de doorstroming van jong talent: “Ik had gehoopt dat we wat jonge meisjes hadden kunnen inspireren, maar er is niets uitgekomen. Behalve Lia van Reemst, dat is een eenling en een natuurtalent.

Twee jaar geleden werd ik kampioen met de meisjesjunioren van AMVJ, maar niemand daarvan is bij een eerste team terechtgekomen.”

Van de basisspeelsters, die dit jaar tekenen voor de dubbel, blijft behalve Lia van Reemst nog Gerda Schouten over. Wat haar basketball toekomst betreft weet ze nog niet voor welke ploeg ze volgend jaar uitkomt: “Het hangt ervan af of we er bij Gerard de Lange wat goede speelsters bij krijgen. Het volgend seizoen wordt in ieder geval heel anders. We speelden al zo lang met elkaar, dat je in het veld van alles tegen elkaar kon zeggen.

Daarom kregen andere ploegen nog wel eens de indruk, dat we vaak ruzie hadden. Maar we waren gewoon een heel fijn stel meiden.”

Geruisloze afmars van teleurgestelde Kees Smit

Een oud interview met Kees Smit. Hij vormde met Ton Boot een veel scorende duo bij de Amsterdamse clubs DED, The Wolves en Blue Stars (Fiat Stars) en behaalde met de laatste twee clubs drie kampioenschappen. Hij werd daarnaast ook met het Amsterdamse Landlust en het Utrechtse SVE Nederlands kampioen.

Nooit een wedstrijd weggegeven
Het streven van Gerard de Lange-coach Hans Perriér, om dit seizoen te besteden aan de opbouw van een basketball ploeg die in de toekomst tot wat betere prestaties in staat is dan de schamele achtste plaats van dit moment, heeft kortgeleden tot het voorlopige einde van de loopbaan van de routinier binnen Gerard de Lange, Kees Smit, geleid.

Want even geruisloos als hij twintig jaar lang heeft gebasketbald, besloot de 34-jarige Kees Smit er kortgeleden een punt achter te zetten. “Hij is een paar weken geleden bij een training weggelopen en sindsdien hebben we niets meer van hem gehoord”, zegt bestuurslid Cor Hagers over de “verdwijning” van de vooral om zijn fanatisme bekendstaande Smit.

KEES SMIT …einde van een basketballer.

Kees Smit zelf houdt er echter een andere visie over zijn stille afscheid op na: “Ach, er waren al een tijdje problemen. Er bestond een verschil in technisch inzicht tussen Perriér en mij. Op mijn leeftijd heeft het geen zin meer in een ploeg te spelen, die in een opbouwfase is. Ik wilde dat na een training een keertje met hem uitpraten, maar er was geen discussie mogelijk. Perriér was niet van plan zijn mening te herzien en voor mij was dat een reden om er maar mee te nokken, wat ik hem toen ook verteld heb.”

Kees Smit wil van zijn voortijdig afhaken geen gebruik maken om nog eens een stevige trap na te geven, zoals hij zelf zegt. Maar bij het motiveren van zijn beslissing komt toch duidelijk enige bitterheid en teleurstelling naar voren. “Het gaat me ook wel een beetje aan mijn hart. Voor mijn gevoel had ik nog best een jaartje of twee meegekund”.

“Ik had me van dit seizoen ook enorm veel voorgesteld. Conditioneel zat het ook goed in elkaar. Ik heb me deze zomer in die bloedhitte rot getraind, net zoals de hele ploeg trouwens. Ik had gerekend op een plaats bij de bovenste zes, maar dat pakte heel anders uit”, aldus Kees Smit, voor wie het seizoen dan ook niet langer dan tien wedstrijden duurde. Voor het seizoen hebben we het er ook wel met elkaar over gehad dat we een ploeg moesten opbouwen, maar het resultaat zou voorop blijven staan. Ik ben altijd een resultaatspeler geweest en ik kan me er niet mee verenigen, als er voor een wedstrijd al wordt gezegd: “Deze partij is niet belangrijk want we kunnen hem toch niet winnen”. Als ik dat allemaal vooraf had geweten, had ik al voor dit seizoen een andere vereniging opgezocht”.

Carrière
In de lange periode, die Kees Smit in de hoogste afdeling van het Nederlands basketball doorbracht, kwam hij voor praktisch alle Amsterdamse topploegen, waaronder het eens zo roemruchte The Wolves uit.

Vijf keer maakte hij deel uit van een kampioensformatie, terwijl de tegenwoordig in Utrecht wonende spelverdeler, 45 maal het oranje om de schouders droeg. In 1966 maakte hij een overstap naar het Utrechtse SVE, dat in dat seizoen als eerste ploeg buiten Amsterdam de landstitel veroverde. De afgelopen jaren, slechts even onderbroken door een mislukt avontuur bij Punch, toen nog gesponsord door Raak, de werkgever van Smit, werden doorgebracht bij Fiat Stars en toen het automerk de sponsoring voor gezien hield, Gerard de Lange.

Vooral het seizoen 1971/72 toen Fiat Stars in een adembenemende finale tegen Levis, bijgewoond door ruim 5000 toeschouwers, het kampioenschap op een haar na miste, betekende een hoogtepunt in Smits respectabele carrière. Het toeval wil, dat ook toen Hans Perriér aan het roer bij “The Blue Stars” stond.

Vandaar, dat Smit ook blij was, dat Perriér dit jaar op het oude nest terugkeerde, maar zoals gezegd bleken de uitgangspunten ditmaal mijlenver uit elkaar te liggen. Bovendien is de Amsterdamse vereniging geen schim meer van de ploeg, waarin Smit samen met de Amerikanen Chestnut (The Beast), Rowland en niet te vergeten Ton Boot faam verwierf. Ondanks de niet geringe steun van Gerard de Lange is het de Amsterdammers nog niet gelukt een belangrijke rol in de eredivisie te spelen.
“We hebben altijd al een slechte naam gehad en als je dat imago eenmaal hebt kom je er niet meer vanaf. Ons bestuur verzet bergen werk, maar die mensen zijn en blijven amateurs”, aldus Smit, die met de opmerking “de totale gang van zaken is toch wel deprimerend” aanduidt dat er organisatorisch nog wel het één en ander bij Gerard de Lange tekort schiet. “Neem Delta Lloyd maar als voorbeeld. Dat is voor mij geen betere ploeg, maar ze zijn door het driemanschap Kales, Brakel en De Haas duidelijk vooruitgegaan. Als je in een gladde organisatie rondloopt is het nu eenmaal een stuk makkelijker.”

Fanatiek
Binnen de lijnen van een basketballveld gaat Smit zeker niet door voor de meest vriendelijke basketballer. Zo dreigde hij ten onder te gaan aan de moordlustige gevoelens van de Amerikaan Smith van Delta Lloyd, die een nogal grove overtreding van de Gerard de Lange-speler hardhandig wilde afstraffen. “Ik voelde me na die affaire behoorlijk in de zijk gezet. Ik zou Smith gebridged hebben (een bij basketball levensgevaarlijke overtreding).

Als dat zo was, waarom ben ik er dan niet uitgestuurd? Ik speel niet om iemand te mollen. Ik geef toe, dat ik behoorlijk fanatiek ben. Ik heb tenslotte twintig jaar gebasketbald en zes keer per week getraind. Op een training ben ik net zoals in het veld. Ook daar gaat de beuk erin bij wijze van spreken, maar ik vind niet dat ik een smerige speler ben.
Er is niemand, die door mij een blessure heeft opgelopen. Het is geen oorlog; verre van dat.

Trappelen
Vooralsnog staat Kees Smit, nu weer eens thuis bij vrouw en kinderen, niet te trappelen om de basketballschoenen weer aan te trekken. “Maar als we een week of drie verder zijn kan dat misschien wel weer veranderen,” voegt hij eraan toe. “Sporttechnisch gezien leef je als je 34 bent met het jaar, maar ik zou nog wel even door kunnen gaan Hoewel het in feite vreemd is, dat jongens als Boot en ik nog steeds in de eredivisie kunnen meespelen. Maar ja, er is nu eenmaal weinig jeugdig talent.”

Zelf zou Smit de herfst van zijn basketball carrière best nog bij Gerand de Lange willen doorbrengen, “maar sinds ik weg ben, heb ik nooit meer iets van ze gehoord,” laat hij daar teleurgesteld op volgen.

Carla de Liefde en haar eenzame strijd

Een interview uit 1972 met één van de beste basketbalster die ons land heeft voortgebracht.

“In Nederland stond ze bekend als een van de meest getalenteerde spelers van de basketballsport. Carla Benschop-de Liefde was haar gehele loopbaan als basketbalster verbonden aan de basketbalclub B.O.B. in Oud-Beijerland; tezamen wisten ze het landskampioenschap en de halve finale van de European Cup for Women’s Champions Clubs te bereiken. In de jaren zeventig speelde ze eveneens in het Europese team. In totaal speelde zij mee in 185 interlands.

Na haar sportieve carrière werd zij gymnastieklerares aan diverse scholen voor het voortgezet onderwijs. Zo was zij 25 jaar lang werkzaam bij een rijksscholengemeenschap in Oud-Beijerland waar zij in de zomer van 2006 bij wegging.

Korte tijd nadat zij van deze school afscheid had genomen openbaarde zich een ernstige ziekte bij haar waar zij na een kort ziekbed op 56-jarige leeftijd aan overleed.”

Carla de Liefde en haar eenzame strijd

Carla de Liefde behaalde op Europees niveau een triomf; ze werd door enkelen gevierd en alleen en familie bejubeld. Zo gaat dat in ons land, waar kinderen leren tegen een bal te schoppen in plaats van hem op te rapen en met de handen te spelen. Basketballster Carla de Liefde was en bleef daarom een onbekende, al werd ze onlangs op het EK voor dames niet minder dan tweede op de topscorerslijst. In Amerika zou zo’n prestatie met publiciteit en dollars zijn begeleid.

Ten onrechte een onbekende, Carla de Liefde. Verleden jaar Nederlands topscoorster, kortgeleden zelfs opvallend in het gezelschap van basketball grootmachten als Rusland en Joegoslavië. Maar Carla is in Nederland slechts één van de 120 miljoen mensen die zich met de grootste sport ter wereld bezighouden. Het verschil zit hem hierin, dat Nederland geen Amerika is en dat haar woonplaats Oud-Beijerland, waar sinds een jaar zondagsport argwanend wordt toegestaan, geen New York is.

Carla de Liefde (22) kan zich er niet over opwinden. Stelt, met zachte, berustende stem: “Alleen voetbal staat in tel. En de realiteit is, dat de basketball competitie voor dames niet aantrekkelijk is. Er zijn acht ploegen en daaronder stelt het al helemaal niets voor. De toppositie van mijn club BOB en het Amsterdamse Fiat Stars zal ook niet gauw doorbroken worden. (Inmiddels heeft Fiat al meedogenloos afgerekend met BOB, de competitie is nog oninteressanter geworden)

Carla de Liefde … triomf zonder roem …

Toch, iedere dag bezig met basketball. In het overwegend christelijke Oud-Beijerland is de familie De Liefde basketball. Vader Dick, de coach van het Nederlandse team en de mannen eredivisieploeg Haarlem Cardinals, Hans de Liefde de DED-er, Carlo de speler/trainer van BOB’s herenteam en trainer van BOB’s dames. Aan het thuisfront, in Oud-Beijerland, worstelt Carla haar eenzame strijd. Ze is ook nog penningmeesteres van BOB en zegt zorgelijk: “Onze 110 leden betalen 75 gulden contributie, maar daar kan je de eindjes niet van aan elkaar knopen. Een sponsor? Ja, maar waar en wie?” Een al klassieke vraag; door welke clubbestuurder nog niet gesteld. Carla: “Wij hebben het hier in het dorp geprobeerd bij Koen Visser, van de Indische gerechten, en De Koning schokbrekers. Bot gevangen.”

Waarom doorgaan met basketball, als er in andere sporten meer eer valt te behalen. Lerares lichamelijke opvoeding Carla de Liefde (haar vader en twee broers hebben hetzelfde beroep): “Ik koos bewust voor een teamsport en dan vind ik basketball meer geschikt voor dames dan voetbal. Atletiek, daar heb ik ook aan gedaan, maar dat is mij te saai.”

Met het Oranje-damesteam werden op het jongste EK in Sofia volslagen onverwachte resultaten geboekt, die in landen als Joegoslavië en Oost-Duitsland nog nadreunen. Maar hier is het allemaal al verleden tijd. Bestaat de Nederlandse ploeg überhaupt nog, of is de geruisloze liquidatie “tot het volgende evenement” alweer een feit? Zegt Carla, 53 keer international: “De bond wil de ploeg nu geloof ik laten doortrainen, toernooien spelen ook. Als wij volgende keer weer naar het EK willen, in 1974 vermoedelijk op Sicilië, zullen wij ons moeten plaatsen via voorrondes. Deze keer mochten wij zonder voorwedstrijden, omdat het vorige EK door de NBB in Rotterdam werd georganiseerd. Maar wat de bond nu precies wil, ik weet het niet.” Te vrezen valt, dat de Nederlandse Basketball Bond met zijn onstuimige groei bij de heren, óók nog geen flauw idee heeft wat men nu eigenlijk met het stiefkind moet aanvangen.

In Oud-Beijerland ploetert Carla de Liefde door. Verzucht: “We moeten met BOB maar weer eens een actie houden. Bloembollen en balpennetjes verkopen voor de club.”